Μαζικές διαμαρτυρίες έχουν ξεσπάσει το τελευταίο διάστημα σε πολλές ηπείρους, με αφορμή την εκτίναξη των τιμών των καυσίμων και την άνοδο του ενεργειακού κόστους, καθώς οι περιφερειακές συγκρούσεις ανεβάζουν την τιμή του πετρελαίου και εντείνουν την πίεση στα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Την περασμένη εβδομάδα, οι τιμές του πετρελαίου ξεπέρασαν πάλι τα 100 δολάρια το βαρέλι, μετά τις νέες αμερικανικές επιθέσεις σε ιρανικά πετρελαιοφόρα στον Κόλπο και την αναζωπύρωση των συγκρούσεων στην Υεμένη, η οποία απειλεί τη ναυσιπλοΐα στα στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.
Για τις Ηνωμένες Πολιτείες, αυτό μεταφράζεται σε υψηλότερες τιμές στη βενζίνη και σε έντονες προειδοποιήσεις προς τα νοικοκυριά που βασίζονται στο πετρέλαιο θέρμανσης για να ζεσταθούν τον χειμώνα, καθώς οι αναλυτές προβλέπουν αύξηση των τιμών κατά 30% λόγω του πολέμου με το Ιράν.
Για τις λιγότερο πλούσιες χώρες, το πλήγμα στα δημόσια οικονομικά, αλλά και στα εισοδήματα των πολιτών, είναι ακόμη πιο έντονο, με την υπομονή πολλών πολιτών να εξαντλείται.
Καθώς οι τιμές των καυσίμων αυξάνονται, μεγαλώνει και η οργή όσων δεν μπορούν πλέον να αντέξουν το κόστος για να μετακινηθούν στη δουλειά τους, να λειτουργήσουν τις επιχειρήσεις τους ή ακόμη και να παρέχουν βασικές υπηρεσίες.
Στη Συρία, διαδηλωτές έκαψαν ελαστικά σε κεντρικό αυτοκινητόδρομο. Στη Γουατεμάλα, απέκλεισαν δρόμους απαιτώντας άμεση κυβερνητική δράση. Στην Πορτογαλία, επιχειρηματίες και εργαζόμενοι πραγματοποίησαν πορεία μέχρι την κατοικία του πρωθυπουργού. Στο Ιράν, σχηματίστηκαν μεγάλες ουρές στα πρατήρια καυσίμων. Στη νότια Γαλλία, αλιείς απέκλεισαν κέντρο αποθήκευσης και διανομής καυσίμων. Στις Φιλιππίνες, εργαζόμενοι στις μεταφορές απήργησαν τη Δευτέρα, ζητώντας κρατική στήριξη και κατάργηση των φόρων στα καύσιμα.
Ακολουθεί αναλυτική εικόνα των διαδηλώσεων και των επιπτώσεων από το υψηλό ενεργειακό κόστος σε όλο τον κόσμο:
Συρία
Η απότομη αύξηση των τιμών των καυσίμων το σαββατοκύριακο προκάλεσε διαδηλώσεις σε ολόκληρη τη Συρία, στις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις στη χώρα από την πτώση του καθεστώτος Άσαντ πριν από δύο χρόνια.
Η κυβέρνηση αύξησε προσωρινά την τιμή του ντίζελ στα 1,43 δολάρια το λίτρο –περίπου 40% αύξηση–, σύμφωνα με το συριακό πρακτορείο ειδήσεων SANA. Παράλληλα, το κόστος για το φυσικό αέριο αυξήθηκε περισσότερο από 25%.
Το υπουργείο Ενέργειας της Συρίας δήλωσε ότι οι μεγάλες αυξήσεις οφείλονται στην άνοδο των διεθνών τιμών των καυσίμων, καθώς και στις εργασίες συντήρησης στο μεγαλύτερο διυλιστήριο της χώρας, στο Μπανίγιας, γεγονός που έχει αυξήσει την εξάρτηση από τις εισαγωγές, σύμφωνα με το SANA.
Αν και δεκάδες διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν ειρηνικά, την Κυριακή διαδηλωτές απέκλεισαν τον αυτοκινητόδρομο Χασάκα–Ντέιρ εζ-Ζορ, όπου έκαψαν ελαστικά και σταμάτησαν πετρελαιοφόρα, σύμφωνα με το ACLED, οργανισμό που παρακολουθεί τις συγκρούσεις παγκοσμίως.
{https://www.youtube.com/watch?v=64pfCFJZB90}
«Η διαθεσιμότητα καυσίμων, η άνοδος των τιμών, η μείωση της αγοραστικής δύναμης και οι ανεπαρκείς υπηρεσίες έχουν συσσωρεύσει τη λαϊκή δυσαρέσκεια», δήλωσε ο αναλυτής του ACLED για τη Συρία Μουάζ Αλ Αμπντουλάχ.
Γουατεμάλα
Την περασμένη εβδομάδα, οργανωμένες ομάδες οδηγών φορτηγών και άλλοι διαδηλωτές απέκλεισαν αυτοκινητόδρομους και προκάλεσαν ζημιές σε διάφορες περιοχές της Γουατεμάλας, διαμαρτυρόμενοι για την αύξηση των τιμών των καυσίμων, σύμφωνα με το Associated Press.
Άλλα βίντεο από τοπικά μέσα δείχνουν ανθρώπους να πραγματοποιούν ειρηνικές πορείες στην πρωτεύουσα, απαιτώντας άμεση κυβερνητική δράση.
H χώρα εξετάζει νομοσχέδιο που θα θέτει ανώτατο όριο στις τιμές έως το τέλος του έτους. Αν εγκριθεί, η κυβέρνηση θα επιδοτεί τους εισαγωγείς καυσίμων όταν οι τιμές ξεπερνούν το καθορισμένο όριο.
{https://www.facebook.com/cnn/videos/1994329275286311/}
Πορτογαλία
Διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν το Σάββατο στην παραθαλάσσια πόλη Εσπίνιο της Πορτογαλίας, με αφορμή τόσο την άνοδο των τιμών των καυσίμων όσο και το αυξανόμενο κόστος ζωής.
Περίπου 80.000 άνθρωποι συμμετείχαν στη διαδήλωση, η οποία οργανώθηκε από τοπικούς επιχειρηματίες και είχε στόχο να πιέσει την κυβέρνηση να βρει λύσεις. Οι διαδηλωτές κατευθύνθηκαν μέχρι την κατοικία του πρωθυπουργού, Λουίς Μοντενέγκρο, στην πόλη.
Παράλληλα, η Πορτογαλική Ένωση Πυροσβεστών προειδοποίησε ότι οι αυξημένες τιμές των καυσίμων επιβαρύνουν σημαντικά τις πυροσβεστικές υπηρεσίες, ιδιαίτερα τις εθελοντικές οργανώσεις. Τη Δευτέρα, η κυβέρνηση ανακοίνωσε πακέτο μέτρων με στόχο να περιορίσει τις επιπτώσεις των αυξήσεων στις μεταφορικές εταιρείες, τους οδηγούς ταξί, τις πυροσβεστικές υπηρεσίες και τις οργανώσεις του κοινωνικού τομέα.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, κινητοποίηση πραγματοποίησαν οι εργαζόμενοι στο διυλιστήριο του Σίνες, πολλοί από τους οποίους αναγκάζονται να διανύουν περισσότερα από 50 χιλιόμετρα την ημέρα λόγω της έλλειψης δημόσιων συγκοινωνιών.
Οι διαδηλωτές απαίτησαν πιο δραστικά μέτρα, όπως αυτά που εφαρμόστηκαν στην Ισπανία, όπου μειώθηκε ο ΦΠΑ στα καύσιμα. Στην Πορτογαλία, ο ΦΠΑ βρίσκεται σήμερα στο ανώτατο επίπεδο του 23%, ενώ αρκετοί, με τη στήριξη των Σοσιαλιστών (PS), ζητούν τη μείωσή του στο 6%.
Οι διαδηλωτές ζήτησαν, επίσης, την πλήρη κατάργηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα.
Το βασικό επιχείρημά τους είναι ότι η άνοδος των τιμών των καυσίμων τροφοδοτεί τον πληθωρισμό και κάνει ακόμη δυσκολότερη την καθημερινότητα για την πλειονότητα των εργαζομένων, οι οποίοι έχουν χαμηλά εισοδήματα.
{https://www.facebook.com/reel/4597188537224584}
Γαλλία
Αλιείς απέκλεισαν την Τρίτη μεγάλο κέντρο διανομής καυσίμων στη νότια γαλλική πόλη Φος-σιρ-Μερ, διαμαρτυρόμενοι, μεταξύ άλλων, για την άνοδο των τιμών των καυσίμων.
Ο αποκλεισμός διήρκεσε αρκετές ώρες και οι διαδηλωτές συγκρούστηκαν για λίγο με την αστυνομία, σύμφωνα με το BFMTV.
{https://www.youtube.com/watch?v=uOBRyX298oc}
Ο δήμαρχος, Φιλίπ Μαουριζό, δήλωσε ότι ο αλιευτικός κλάδος της πόλης βρίσκεται αντιμέτωπος με «βαθιά κρίση που απαιτεί επείγουσα και δυναμική κρατική παρέμβαση».
Φιλιππίνες
Εργαζόμενοι της ένωσης μεταφορών Manibela απήργησαν τη Δευτέρα, διαμαρτυρόμενοι για την αύξηση των τιμών των καυσίμων και ζητώντας κρατικές επιδοτήσεις και κατάργηση των φόρων στα καύσιμα.
Οι εταιρείες πετρελαιοειδών ανακοίνωσαν νέα αύξηση των τιμών, η οποία τέθηκε σε ισχύ την Τρίτη. Η τιμή της βενζίνης αυξήθηκε κατά 5,68 πέσος (0,01 δολάριο) ανά λίτρο, ενώ έγιναν εκ νέου ανατιμήσεις σε ντίζελ και κηροζίνη.
{https://www.facebook.com/abscbnNEWS/videos/jeepney-drivers-hold-a-protest-in-quezon-city-due-to-the-rising-fuel-prices-pric/2277896029628526/}
Οδηγοί λεωφορείων και αυτοκινητιστές αντιμετωπίζουν εδώ και μήνες αυξημένο κόστος.
Τον Μάρτιο, στην κορύφωση της ενεργειακής κρίσης στη χώρα, διαδηλωτές στη Μανίλα κατευθύνθηκαν προς το προεδρικό μέγαρο για να εκφράσουν τη δυσαρέσκειά τους για την απότομη αύξηση των τιμών της ενέργειας.
Οι φοιτητικές ενώσεις έχουν επίσης συμμετάσχει σε κινητοποιήσεις, διαμαρτυρόμενες για την ευρύτερη κρίση του κόστους ζωής στις Φιλιππίνες.
Γιατί οι τιμές των καυσίμων προκαλούν ευρύτερες κρίσεις
Το κόστος των καυσίμων επηρεάζει πολύ περισσότερα από τις μεταφορές. Οι υψηλότερες τιμές του ντίζελ και της βενζίνης αυξάνουν το κόστος των τροφίμων, των αγαθών, της βιομηχανικής παραγωγής, των κατασκευών και της γεωργίας. Σε χώρες όπως ο Λίβανος και το Ιράκ, η ακριβότερη τιμή του ντίζελ μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας, λόγω της εξάρτησης από ιδιωτικές γεννήτριες.
Οι επιπτώσεις είναι ιδιαίτερα σοβαρές σε χώρες με αδύναμα νομίσματα, υψηλή ανεργία, αναξιόπιστη ηλεκτροδότηση και αυξημένες τιμές τροφίμων.
Οι πρόσφατες διαδηλώσεις στη Μέση Ανατολή, την Ευρώπη, τη Λατινική Αμερική και την Ασία δείχνουν πόσο γρήγορα ένα ενεργειακό σοκ μπορεί να εξαπλωθεί σε όλες τις οικονομίες. Καθώς οι περιφερειακές συγκρούσεις απειλούν τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, με τον χειμώνα να πλησιάζει, περαιτέρω αυξήσεις των τιμών αναμένεται να εντείνουν την πίεση στα νοικοκυριά και τις κυβερνήσεις.
Με πληροφορίες από CNN, newarab, portugalresident
