Η πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει προκαλέσει τον θάνατο εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων. Παράλληλα, έχει λειτουργήσει ως πεδίο δοκιμής για νέα οπλικά συστήματα, θέτοντας το ΝΑΤΟ αντιμέτωπο με ένα (άβολο) ερώτημα: η Συμμαχία είναι προετοιμασμένη για τον επόμενο πόλεμο που ενδέχεται να κληθεί να αντιμετωπίσει;
Πέντε Ουκρανοί και δυτικοί αξιωματούχοι στον τομέα της άμυνας δήλωσαν στο Reuters ότι οι εξελίξεις στο πεδίο της μάχης είναι τόσο γρήγορες, ώστε ορισμένα οπλικά συστήματα και τακτικές του ΝΑΤΟ κινδυνεύουν να καταστούν παρωχημένα. Την ώρα που η Ουκρανία –η οποία δεν είναι μέλος της Συμμαχίας– προσαρμόζεται μέσα σε λίγες εβδομάδες, το ΝΑΤΟ χρειάζεται χρόνια και σε ορισμένες περιπτώσεις δεκαετίες για να αγοράσει και να αναπτύξει νέα συστήματα.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία, αλλά και οι συνεχείς πιέσεις του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, προς τους Ευρωπαίους συμμάχους, έχουν οδηγήσει πολλά μέλη του ΝΑΤΟ σε θεαματική αύξηση των αμυντικών δαπανών. Το Πεντάγωνο επανεξετάζει αυτή την περίοδο τη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην Ευρώπη, ενώ ο Τραμπ έχει κατηγορήσει τους Ευρωπαίους ότι επωφελούνται από την αμερικανική προστασία χωρίς να συνεισφέρουν αρκετά.
Ο Ντένις Στίλερμαν, συνιδιοκτήτης και επικεφαλής σχεδιαστής της Fire Point, μιας από τις σημαντικότερες ουκρανικές εταιρείες κατασκευής πυραύλων και drones, δήλωσε στο Reuters ότι τα άρματα μάχης είναι πλέον «άχρηστα», καθώς ένα drone που κοστίζει περίπου 5.000 δολάρια μπορεί να τα καταστρέψει. Ωστόσο, η Ευρώπη εξακολουθεί να δαπανά μεγάλα ποσά για άρματα μάχης – τα οποία, σύμφωνα με πολλούς στρατιωτικούς αναλυτές, εξακολουθούν να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στις μελλοντικές συγκρούσεις.
Τα φθηνά drones έχουν αλλάξει τον πόλεμο και με άλλους τρόπους. Οι στρατιώτες που συγκεντρώνονται σε ομάδες ή κινούνται σε μεγάλες φάλαγγες οχημάτων αποτελούν πλέον πολύ ευκολότερους στόχους.
«Είναι καλοί στην κατάληψη θέσεων», δήλωσε ο Ολεξάντρ Πιβνένκο, διοικητής της Εθνικής Φρουράς της Ουκρανίας, αναφερόμενος σε στρατιώτες από άλλες χώρες με τους οποίους οι μονάδες του πραγματοποίησαν εκπαίδευση πέρυσι. «Αλλά αν υπάρχει ένα drone από πάνω και δεν κοιτάξεις καν ψηλά, τι νομίζεις ότι θα συμβεί στην ομάδα σου;»
Η Ουκρανία διαδραματίζει ολοένα και σημαντικότερο ρόλο στο να μεταφέρει στη Συμμαχία τα διδάγματα που προκύπτουν από τον πόλεμο με τη Ρωσία, σύμφωνα με Ουκρανούς αξιωματούχους. Ωστόσο, οι ίδιοι υποστήριξαν ότι η στρατιωτική γραφειοκρατία του ΝΑΤΟ δυσκολεύεται να αφομοιώσει αυτά τα μαθήματα.
Ένας Ουκρανός αξιωματικός που παρακολούθησε εκπαίδευση του ΝΑΤΟ στη Ρουμανία δήλωσε στο Reuters ότι μέρος του εκπαιδευτικού υλικού της Συμμαχίας εξακολουθεί να βασίζεται σε παραδείγματα από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η αδυναμία στην αεράμυνα
Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει αναδείξει και μια ευπάθεια που, σύμφωνα με αξιωματούχους του ΝΑΤΟ, είναι πολύ δυσκολότερο να αντιμετωπιστεί: η αεράμυνα και η αντιπυραυλική άμυνα.
Οι συνεχείς ρωσικές επιθέσεις με πυραύλους εναντίον ουκρανικών πόλεων έχουν αναδείξει την εξάρτηση της Ευρώπης από εξελιγμένα αμερικανικά αντιπυραυλικά συστήματα, όπως οι Patriot. Η Ουκρανία αντιμετωπίζει κρίσιμη έλλειψη πυραύλων αναχαίτισης Patriot, οι οποίοι χρησιμοποιούνται για την καταστροφή εισερχόμενων απειλών.
Φοβούμενη ότι η εξάρτηση από τους Patriot μπορεί να εξελιχθεί σε στρατηγική αδυναμία, η Ευρώπη αναπτύσσει εναλλακτικές λύσεις χωρίς αμερικανική συμμετοχή. Η Ουκρανία αναμένει την παράδοση του νέου γαλλοϊταλικού συστήματος αεράμυνας SAMP/T-NG, το οποίο έχει σχεδιαστεί για την αναχαίτιση βαλλιστικών πυραύλων.
Τον Ιούλιο, η Ουκρανία και εννέα ευρωπαϊκές χώρες δημιούργησαν συμμαχία για την αεράμυνα, με σχέδια για την από κοινού ανάπτυξη ενός νέου συστήματος κατά βαλλιστικών πυραύλων. Το πρόγραμμα, που ονομάζεται Freyja, περιλαμβάνει περίπου δώδεκα εταιρείες, με τη Fire Point ως βασικό ιδιωτικό εταίρο.
Στόχος είναι η δημιουργία ενός συστήματος που θα είναι φθηνότερο και ταχύτερο στην παραγωγή από τους Patriot, ενώ η κατασκευή του θα ελέγχεται από την Ευρώπη και όχι από τις ΗΠΑ.
«Αν δαπανήσεις 20 δισ. δολάρια για το σύστημα αεράμυνάς σου, πρέπει να είσαι ανεξάρτητος σε ό,τι αφορά την ασφάλειά σου», δήλωσε ο Στίλερμαν της Fire Point.
Με πληροφορίες από Reuters
































