Το Σάββατο 29 και Κυριακή 30 Αυγούστου το «Σχολείον της Αθήνας- Θέατρο Ειρήνη Παπά» φιλοξένησε την παράσταση «Η Γυναίκα της Ζάκυθος | Διάλογος στα ερείπια του Μεσολογγίου», μια συμπαραγωγή του Εθνικού Θεάτρου με το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Αγρινίου.
200 χρόνια έχουν περάσει από τότε που ο Διονύσιος Σολωμός έγραψε τον «Διάλογο», όπου τρία πρόσωπα, ο Ποιητής, ένας Φίλος του και ο Σοφολογιότατος συζητούν γύρω από το γλωσσικό ζήτημα, με φόντο τις πολεμικές επιχειρήσεις στο Μεσολόγγι. Όσα συμπληρώνονται φέτος κι από την Έξοδο του Μεσολογγίου, τη μοναδική πόλη του κόσμου που φέρει τον τίτλο της «Ιεράς Πόλης», χωρίς το προσωνύμιο αυτό να συνδέεται με θρησκευτικούς λόγους, συμβολίζει διαχρονικά τον αγώνα για ελευθερία.
Ο Μάνος Καρατζογιάννης, που υπογράφει το κέιμενο και τη σκηνοθεσία, αντλεί έμπνευση από τον «Διάλογο», όπως και από τη «Γυναίκα της Ζάκυθος» και φυσικά τους «Ελεύθερους Πολιορκημένους». Αφηγείται, μέσα από καταγεγραμμένες προφορικές μαρτυρίες, το χρονικό της Εξόδου. Αποδίδει ένα βαθύτερο «χρέος» -πρώτος τίτλος των «Ελεύθερων Πολιορκημένων»- συλλογικό άλλα και προσωπικό καθώς, μετά από μια σειρά παραστάσεων για την ιστορική μνήμη, επιχειρεί αυτή τη φορά να αφηγηθεί την ιστορία του τόπου του. Σε λόφους από αλάτι που, όπως ακούγεται και επί σκηνής, ήταν αυτό που για αιώνες «έζησε το Μεσολόγγι», ένας διαγενεακός χορός δίνει ζωή σε ερωτήματα που διατρέχουν την ιστορία της χώρας.
Οι θεατές, που γέμισαν και τις δύο βραδιές τον πολυχώρο «Σχολείον των Αθηνών – Ειρήνη Παπά», χειροκρότησαν θερμά τον Μάνο Καρατζογιαννη και τη Βίκυ Βολιώτη, τον Δημήτρη Γεωργιάδη, τη Μαρία Ζορμπά, την Κρυσταλία Θεοδώρου και τη Μαρίνα Μάλλιου που με τις εξαιρετικές ερμηνείες τους ζωντάνεψαν την ζωή και τον εσωτερικό κόσμο των πολεμιστών, των γυναικών και των παιδιών, της κοινωνίας των «Ελεύθερων Πολιορκημένων». Τον ποιητή, που οι στίχοι του ήταν σαν κόκκινη κλωστή διέτρεχαν την παράσταση, ενσάρκωσε με μοναδικό τρόπο ο Γιάννης Τσορτέκης.
Στα τελευταία λεπτά της παράστασης στην σκηνή ανέβηκε ο ιστορικός Σπύρος Αλεξίου, συγγραφέας του βιβλίου «Προδομένο Μεσολόγγι». Η παρέμβασή του, στηριγμένη στις πρωτογενείς πηγές, στα λόγια των ίδιων των πρωταγωνιστών της Εξόδου, έθεσε καίρια ερωτήματα για την στρατιωτική και πολιτική συγκυρία, τη στάση της κυβέρνησης του Αγγλικού κόμματος και των Μεγάλων Δυνάμεων απέναντι στο Μεσολόγγι.
Αληθινή θεατρική εμπειρία αποτέλεσε η εμφάνιση της Μαρίζας Κωχ που «έντυσε» μουσικά την παράσταση. Η εμφάνισή της στη σκηνή και η συγκλονιστική ερμηνεία των στίχων του Δ. Σολωμού είναι ίσως η κορυφαία θεατρική «στιγμή» του φετινού καλοκαιριού. Φορώντας το ίδιο φόρεμα που φορούσε στην ιστορική εμφάνισή της στην Eurovision το 1976, στο αξέχαστο μοιρολόι για τη μαρτυρική Κύπρο, ταξίδεψε τους θεατές. Σε αυτό το ταξίδι τους συντρόφευε φυσικά η φωνή της, αναλλοίωτη από τον χρόνο, μια καμπάνα που έστελνε παντού το μήνυμα πως το πνεύμα των «Ελεύθερων Πολιορκημένων» ζει και σήμερα, στον αγώνα κάθε λαού για την ελευθερία.
«Να ζει» λοιπόν το Μεσολόγγι και μια τέτοια παράσταση είναι λιθαράκι στον μεγάλο αυτόν στόχο! Στην επίτευξή του θα μπορούσαν να βοηθήσουν κι οι ηγεσίες των υπουργείων Παιδείας και Πολιτισμού (που έλαμψαν δια της απουσίας τους). Θα μπορούσαν να εκπονήσουν ένα στοχευμένο πρόγραμμα που θα έφερνε τους μαθητές και της μαθήτριες σε επαφή με το κορυφαίο αυτό ιστορικό γεγονός έχοντας ως όχημα ένα σπουδαίο καλλιτεχνικό έργο. Φευ, υπάρχουν προφανώς άλλες προτεραιότητες, όπως η εξασφάλιση των αδειών των ιδιωτικών «Πανεπιστημίων» ή το ξεπούλημα των μνημείων του τόπου μας. Δεν περισσεύει χρόνος κα προπάντων πολιτική βούληση «για γλώσσα και ελευθερία», για να θυμηθούμε τον περίφημο στίχο με τον οποίον έκλεισε την παράσταση ο «ποιητής» Γιάννης Τσορτέκης.
